PSİKOLOJİK SAĞLAMLIK VE İYİ OLUŞ: PROBLEMLİSOSYAL MEDYA KULLANIMI VE İKİNCİL TRAVMATİKSTRESİN ARACILIK ROLÜNÜN DEĞERLENDİRİLMESİ

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Yıldız Teknik Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Eğitim Bilimleri, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MUSTAFA NURULLAH GENÇ

Danışman: Seydi Ahmet Satıcı

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmada üniversite öğrencilerinin mental iyi oluş, problemli sosyal medya kullanımı, ikincil travmatik stres ve psikolojik sağlamlıkları arasındaki ilişkiler incelenmiştir. Çalışma Türkiye'deki farklı üniversitelerde öğrenim gören 400'ü kadın ve 230'u erkek 630 üniversite öğrencisinin katılımı ile gerçekleştirilmiştir. Ölçme aracı olarak Warwick-Edinburgh Mental İyi Oluş Ölçeği Kısa Formu, Kısa Psikolojik Sağlamlık Ölçeği, Bergen Sosyal Medya Bağımlılığı Ölçeği ve Sosyal Medya Kullanıcıları için İkincil Travmatik Stres Ölçeği kullanılmıştır. Toplanan veriler üniversite öğrencilerinin mental iyi oluş, problemli sosyal medya kullanımı, sosyal medyada ikincil travmatik stres ve psikolojik sağlamlıkları arasındaki ilişkiler ağını ortaya koyabilmek için yapısal eşitlik modeli (YEM) ile analiz edilmiştir. Araştırmanın sonucunda üniversite öğrencilerinde psikolojik sağlamlık ile mental iyi oluş ilişkisinde problemli sosyal medya kullanımı ve sosyal medyada ikincil travmatik stresin aracılık rolünün olduğu tespit edilmiştir. Buna göre psikolojik sağlamlık, problemli sosyal medya kullanımı, ikincil travma ve mental iyi oluş değişkenleri arasında sıralı aracılık ilişkisi olduğu ve üniversite öğrencilerinin psikolojik sağlamlık düzeyleri ve mental iyi oluş düzeyleri arasındaki ilişkide problemli sosyal medya kullanımının ve sosyal medya aracılığıyla yaşadıkları ikincil travmatik stresin aracılık rolü olduğu saptanmıştır. Ayrıca psikolojik sağlamlık, mental iyi oluş, sosyal medyada ikincil travmatik stres ve problemli sosyal medya kullanımının cinsiyet, algılanan ekonomik durum ve romantik ilişki durumuna göre anlamlı şekilde farklılık gösterdiği tespit edilmiştir. Elde edilen bulgular ilgili alanyazında tartışılmış ve gelecekte yapılacak olan araştırmalara önerilerde bulunulmuştur.