Coğrafi bilgi sistemleri ve bulanık analitik hiyerarşi prosesi kullanılarak katı atık depolama alanı yer seçimi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Yıldız Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, HARİTA MÜHENDİSLİĞİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: YETKİN TÜRE
Danışman: Ali Melih Başaraner
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Dünyada hızlı kentleşme ve nüfus artışıyla birlikte katı atık miktarı da hızla artmaktadır. Bu nedenle, katı atıkların bertaraf edilmesi ve depolanması sorun teşkil etmektedir. Katı atıkların bertaraf edilmesi için genellikle düzenli depolama yöntemi kullanılmaktadır. Katı atıkların sağlık ve çevre kirliliği açısından sorun teşkil etmemesi için planlı bir şekilde yönetilmesi gerekir. Bu nedenle, yeni kurulacak katı atık tesislerin en uygun yerlere yapılması önemlidir. Bu amaçla yer seçimi yapılırken, bilimsel literatürde önerilen ve ilgili yönetmelikte belirtilen çeşitli kriterler dikkate alınmalıdır. Bu çalışmada, en uygun yer seçimi için coğrafi bilgi sistemleri (CBS) ve çok kriterli karar verme (ÇKKV) yöntemlerinden biri olan bulanık analitik hiyerarşi prosesi (BAHP) kullanılarak Sinop ili için katı atık düzenli depolama sahaları tespit edilmiştir. Bu kapsamda, ilgili yönetmelik de dikkate alınarak, literatürde sıkça tercih edilen 13 adet kriter belirlenmiştir. Çalışmada kullanılan kriterler; eğim, bakı, diri fay hatlarına uzaklık, korunan alanlara uzaklık, kıyı çizgisine uzaklık, havalimanına uzaklık, yollara uzaklık, yerleşim alanlarına uzaklık, heyelan alanları, yüzey sularına uzaklık, arazi kullanımı, toprak verisi, jeolojik formasyon olarak belirlenmiştir. Kriterlerin önem dereceleri ve ayrıca kısıtlanan alanlar, uzman görüşleri ve yönetmelikler dikkate alınarak belirlenmiş ve BAHP yöntemi kullanılarak ağırlıklar hesaplanmıştır. Sonrasında, ilgili kriterlere ilişkin haritalar CBS ortamında oluşturulmuş ve ağırlıklar birleştirme ile uygunluk haritası oluşturulmuştur.