MUŞMULADAN (Mespilus germanica) İZOLE EDİLEN POLİFENOL OKSİDAZ ENZİMİNİN AKTİVİTESİ ÜZERİNE AMİNO ASİTLERİN İNHİBİSYON ETKİLERİ
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Yıldız Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, KİMYA ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: EREN ÖZDEMİR
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Emine Karakuş
Eş Danışman: Çiğdem Bilen
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Polifenol oksidaz enzimleri, bakır içeren, oksidoredüktaz sınıfından bir enzim grubudur ve bitkilerde meydana gelen esmerleşme olayından sorumludurlar. Esmerleşme olayı, meyve ve sebzelerin besin değerlerinin düşmesine ve kalite kaybına uğramalarına sebep olmaktadır. Bu durum, ürünlerin raf ömrünün kısalmasına ve ekonomik kayıplara neden olduğu için enzimin inaktivasyonu istenen bir durumdur. Bu çalışmada, farklı amino asitlerin enzim üzerindeki inhibisyon etkileri ile enzim için doğal enzim inhibitörü olma potansiyelleri araştırılmıştır. Çalışmada enzim kaynağı olarak muşmula meyvesi kullanılmıştır. Polifenol oksidaz enzimi, amonyum sülfat çöktürmesi ve diyaliz işlemleri ile kısmi olarak saflaştırılmış ve kinetik sabitleri (Km = 2.5 mM ve Vmax = 12542,46 U) belirlenmiştir. Her amino asit için inhibisyon türleri ve Ki değerleri çizilen Lineweaver-Burk grafikleriyle tespit edilmiştir. IC50 değerleri çizilen doğrusal grafiklerle belirlenmiştir. Substrat olarak katekol kullanılmıştır. İnhibitör olarak kullanılan glisin, L-fenilalanin, L-tirozin, L-sistein, L-serin, L-aspartik asit, L-histidin, L-lizin, L-prolin ve L-metiyonin amino asitleri için IC50 değerlerinin sırasıyla 11.15, 12.43, 5.16, 0.071, 18.13, 12.00, 7.40, 9.71, 3.20 ve 15.00 mM ve Ki değerlerinin de sırasıyla 16.52, 11.20, (2.06 ve 3.48), 0.004, 16.86, (4.48 ve 6.60), 4.37, 7.69, 2.18 ve (5.75 ve 11.86) mM olduğu saptanmıştır. En zayıf ve en güçlü inhibitör etkiye sahip amino asitler sırasıyla L-serin ve L-sisteindir. Amino asitler inhibisyon türlerine göre sınıflandığında glisin, L-fenilalanin, L-prolin, L-serin, L-histidin ve L-lizinin yarışmasız inhibisyon, L-sisteinin yarışmalı inhibisyon ve L-tirozin, L-metiyonin ve L-aspartik asidin ise karışık inhibisyon türlerini gösterdikleri belirlenmiştir. Enzimin, SDS-PAGE tekniği ile molekül ağırlığı için yaklaşık olarak 40 kDa ve 35 kDa olmak üzere iki bant gözlenmiştir. Native-PAGE sonucu 40 kDa ve 70 kDa'da iki bant elde edilmiş ve molekül ağırlıkları 40 ve 70 kDa olan iki izoenzim olabileceği şeklinde yorumlanmıştır.