Kitlesel Konut Tasarımında Genetik Algoritmaların Kullanımı
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Yıldız Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, MİMARLIK ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: YADİGAR GÖKÇE ŞİMŞEK
Danışman: Serhat Başdoğan
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Sanayi Devrimi ile ortaya çıkan hızlı kentleşme ve nüfus artışıyla artan konut talebini karşılamak için geliştirilen hızlı ve seri üretim biçimleri konutun tasarım ve üretim süreçlerinde köklü değişikliklere neden olmuştur. Geleneksel yöntemlerle üretilen tekil konutların yerini, gelişen teknolojiyle büyük ölçekte üretilen kitlesel konut biçimleri almıştır. Kişi başına düşen gelirin yetersizliği, gelir dağılımı eşitsizliği, artan arsa ve üretim maliyetleri gibi sorunlar rekabetçi koşullar altında konutun tasarım ve üretim sürecinde verimlilik arayışlarını mimarlığın temel çalışma alanı haline gelmiştir. Kamu ve özel sektör aracılığıyla kitlesel konut üretim biçimleri olarak gündeme gelen çözüm arayışları konutu bir ürün olarak standart, modüler, türetilebilir ve çoğaltılabilir tipolojik birimlere geliştirme eğilimi göstermiştir. Tüm dünyada örneklerini gördüğümüz rasyonel ve modernist konut üretim biçimleri her ne kadar üründe ve üretimde verimliliği arttırmış olsa da ortaya çıkan kitlesel konutlar tekdüze plan şemasına sahip, kimliksiz konutlar olma eğilimindedir. Günümüzde önemi giderek artan, karmaşık verilerin çoklu entegrasyonunu gerektiren büyük ölçekli konut projelerinde ön tasarım aşamasında alternatifler türetme süreçlerinin karmaşıklığı ve geleneksel yöntemlerle uzun zaman alması hesaplamalı tasarım araçlarına olan ihtiyacı bir kez daha gündeme getirmektedir. Farklı işlev ve farklı türde kullanıcıları içeren kitlesel konut projelerinde hesaplamalı tasarım yöntemlerinin kullanımı daha özgün yapıların oluşmasına imkan sağlarken, kitlesel üretim potansiyellerinin arttırılmasını olumlu yönde etkileyeceği düşünülmektedir. Çalışmanın amacı kitlesel konutların ön tasarım aşamasında kullanıcı, çevre ve yapılaşma koşulların bağlı olarak, mimarlar tarafından belirlenen öncelikler doğrultusunda analiz edilerek hesaplamalı tasarım aracıyla hızlı ve etkin bir şeklinde oluşturulmasıdır. Çalışmada Zeytinburnu Kazlıçeşme'de seçilen arazide kitlesel konutların, genel yerleşim ve kütle kararlarının alınmasında genetik algoritmalardan yararlanılmıştır. Kullanıcıya bir karar destek sistemi olarak hizmet edecek olan modelde hesaplamalı tasarım aracı olarak Rhino -Grasshopper yazılımı seçilmiştir. Kitlesel konut alternatiflerinin oluşturulmasında seçilen evrimsel hesaplamaların modele entegrasyonu, çoklu veri analizi ve optimizasyonu için Wallacei X eklentisinden yararlanılmıştır. Genetik algoritmalarla üretilen sonuçlar, üç farklı seçim yöntemiyle seçilerek araziye özgü alternatif kitlesel çözümlere kısa sürede ulaşılmıştır.