Vida kazık kapasitelerinin arazi deneyleri ve sayısal analizlerle belirlenmesi


Creative Commons License

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Yıldız Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: LEVENT ÜNKAP

Danışman: Havvanur Kılıç

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Vida kazıklı temellerin tasarımında, kazık kapasitelerinin doğru tahmini yapıların güvenliği açısından önemlidir. Geleneksel kazıklar zeminin daha derin kısımlarına uzandığı için doğal olarak yapılan literatür çalışmalarının odak noktaları da zeminin derin kısımlarındaki zemin profilleri olmuştur. Vida kazıkların uygulandığı zeminin üst kısımları (bitkisel toprak, dolgu veya zayıf zemin profileri) ile ilgili veriler genelde sınırlı kalmaktadır. Oysa, bitkisel toprak ve/veya dolgu tabakaların kalınlığı vida kazık boyu içerisinde gözardı edilemeyecek kalınlıktadır. Vida kazık gibi, kapasitesini zeminin ilk bir kaç metre derinliği dikkate alınarak yapılan tasarımlarda, amprik eşitliklerden yararlanılarak belirlenen kapasite değerlerinin sahada yapılacak deneylerle kontrol edilmesi önemlidir. Bu kapsamda, vida kazık kapasitelerinin tahmini için yapılan deneysel ve sayısal analiz çalışmaları henüz yeterli değildir. Bu çalışmada, vida kazıkların basınç, çekme ve yanal kapasiteleri sahada yapılan deneyler ile ölçülerek, literatürde önerilen eşitliklerden hesaplanan değerlerle karşılaştırılması yapılmıştır. Ayrıca vida kazık deneyleri, saha zemininin özellikleri dikkate alınarak sayısal olarak modellenmiş ve geri analiz yöntemi kullanılarak zemin özellikleri ve model, saha deneylerinden elde edilen yük-deplasman değerleri ile doğrulanmıştır. Çalışmanın devamında aynı sayısal model dikkate alınarak, farklı zemin türleri için analizler tekrarlanarak vida kazık kapasiteleri tahmin edilmiştir. Yapılan saha deneyleri ve sayısal analizlere göre, yükü taşınacak yapıya bağlı olarak uygun sayı, yerleşim ve boyutta seçilecek vida kazıklı temel sistemlerinde taşıma kapasitesi bakımından sorun yaşanmadığı tespit edilmiştir. Bununla beraber inşa etme hızı, zeminde kazıya ihtiyaç duyulmadan yerleştirilebilmeleri ile doğaya minimum etkisi, sürdürülebilir olma ve çıkarıldıktan sonra tekrar kullanılabilme özelliklerinden dolayı geleneksel yöntemlere göre öncelikli bir tercih olabileceği düşünülmektedir. Özellikle villa tipi az katlı yapılar, küçük köprü, platform tipi yapılar ve güneş panellerinin desteklenmesi için kullanımı önerilmektedir.