Dil Edinimi Üzerine Kuram Temelli Bir Değerlendirme: Türkçe Öğretmeni Adaylarının Örnek Olay İncelemeleri


Karaca Turhan F.

Ana Dili Eğitimi Dergisi, cilt.13, sa.3, ss.690-707, 2025 (Hakemli Dergi)

  • Yayın Türü: Makale / Tam Makale
  • Cilt numarası: 13 Sayı: 3
  • Basım Tarihi: 2025
  • Doi Numarası: 10.16916/aded.1698336
  • Dergi Adı: Ana Dili Eğitimi Dergisi
  • Derginin Tarandığı İndeksler: TR DİZİN (ULAKBİM)
  • Sayfa Sayıları: ss.690-707
  • Yıldız Teknik Üniversitesi Adresli: Evet

Özet

Dil edinimi kuramlarının öğretmen adayları tarafından yalnızca kuramsal düzeyde bilinmesi değil,

bu bilgilerin özgün sınıf bağlamlarında yorumlanarak somut öğretim süreçlerine

dönüştürülebilmesi, öğretmen adaylarının eğitiminde kuram-uygulama bütünlüğü açısından

önemli bir gereksinimdir. Bu araştırma, Türkçe öğretmeni adaylarının dil edinimi kuramlarını

kullanarak problem durumlarını analiz etme ve bu analizler doğrultusunda pedagojik çıkarımlar

üretme süreçlerini ortaya koymayı amaçlamaktadır. Durum çalışması deseninde yapılandırılan

araştırmada dil ediniminin farklı boyutlarını içeren problem durumlarına dayalı örnek olaylardan

yararlanılmıştır. Araştırma kapsamında, 24 öğretmen adayının grup çalışmalarıyla oluşturduğu

yazılı raporlar içerik analizi yöntemiyle incelenmiştir. Bulgular, öğretmen adaylarının etkileşimsel,

doğuştancı, davranışçı ve doğal dil edinim kuramlarını kullanarak örnek olayları çok yönlü biçimde

analiz ettiklerini ve bu analizlerden hareketle pedagojik çözüm önerileri geliştirdiklerini

göstermektedir. Ayrıca iki dillilik ve miras dili gibi temalara ilişkin kuramsal yaklaşımların örnek

olaylara başarıyla uygulanabildiği sonucuna ulaşılmıştır. Araştırma, öğretmen adaylarının dil

edinimine ilişkin kuramsal bilgileri gerçekçi sınıf durumları üzerinden anlamlandırma biçimlerini ve

kuram-uygulama bütünlüğü kurma yaklaşımlarını ortaya koymaktadır.