Kayıp ve yas sürecindeki bireylere yönelik güçlendirme odaklı grupla psikolojik danışma programı: Pilot çalışma

Creative Commons License

KILINÇ S. Y., DENİZ M. E.

OPUS Toplum Araştırmaları Dergisi, cilt.23, sa.2026, ss.1-16, 2026 (TRDizin)

Özet

Yas; bireyin kaybettiği kişi, nesne veya durum karşısında gösterdiği duygusal, bilişsel, fiziksel ve davranışsal tepkileri içeren bir süreç olarak ele alınmaktadır. Bu araştırmada, yas sürecinde olan bireylere yönelik geliştirilmiş güçlendirme odaklı grupla psikolojik danışma programının pilot uygulamasının etkililiğini test etmek amaçlanmıştır. Son 18 ay içerisinde kayıp yaşamış, devam eden bireysel psikolojik destek süreci olmayan, 18-40 yaş aralığındaki kişiler grup sürecine dahil edilmiştir. Pilot uygulama çalışması ön test-son test ölçümlü tek gruplu deneysel desene göre yürütülmüştür. Program, haftada bir gün 90 dakika olmak üzere toplam 10 hafta süreyle çevrimiçi olarak 7 kişilik deney grubu üzerinde uygulanmıştır. Veri toplama araçları olarak kayıp ve anlamı yeniden yapılandırma envanteri, yas bilişleri ölçeği ve karakter güçleri ölçeği kullanılmıştır. Yas sürecindeki bireylerin ön test ve son test puanları non-parametrik testlerden Wilcoxon İşaretli Sıralar testi ile karşılaştırılmıştır. Sonuç olarak, grup üyelerinin yas ve anlamlı yeniden yapılandırma düzeylerinde artış olduğu, yas biliş düzeylerinde olumsuz düşüncelerde düşüş olduğu sonucuna varılmıştır. Birkaç karakter gücünde (Umut, şükran, yaşam coş-kusu ve öz denetim) önemli artışlar gözlemlenmiştir.
Grief is a process that encompasses all of the emotional, cognitive, physical, and behavioral responses an individual exhibits in response to the loss of a person, object, or situation. This study aimed to test the effectiveness of the pilot application of a strength-centered group counseling program developed for individuals who are in the grieving process. Individuals aged 18-40 who had experienced a loss within the last 18 months, were not undergoing ongoing individual psychological support were included in the group process. The pilot study was conducted according to a single-group experimental design with pre-test and post-test measurements. The program was implemented online over a total of 10 weeks, with one 90-minute session per week, on an experiment group of 7 individuals. Data collection instruments included the Grief and Meaning Reconstruction Inventory, the Grief Cognitions Questionnaire, and the Character Strengths Inventory. The pre-test and post-test scores of individuals in the grief process were compared using the Wilcoxon Signed Ranks test, a non-parametric test. As a result, it was concluded that there was an increase in the levels of meaning restructuring about grief among group members and a decrease in negative thoughts in their grief cognition levels. Significant increases were observed in several character strengths (hope, gratitude, zest, and resilience).