Civil Society, Social Media and Democratization Triangle in the Context of the Arab Uprisings


Creative Commons License

Gümüş A.

Gelişim Üniversitesi 4.Ortadoğu Sempozyumu, İstanbul, Türkiye, 17 - 18 Nisan 2018

  • Basıldığı Şehir: İstanbul
  • Basıldığı Ülke: Türkiye

Özet

Demokratikleşme literatüründe etkin bir sivil toplumun varlığına özel bir önem atfedilir. Demokrasi ve sivil toplum arasındaki ilişkiyi tam olarak açıklayabilmek için bu iki kavramı doğru tanımlamak ve kapsamını ve sınırlarını belirlemek gerekir. Son yıllarda yaygınlaşan kitle iletişim araçları ve sosyal medyanın da toplumsal grupları mobilize etme anlamında benzer bir etkiye sahip olduğu iddiaları da tartışılmaya başlanmıştır. Bu anlamda sosyal medyanın sivil toplumun demokratikleşmeye olan etkisine benzer bir etki yapıp yapamayacağı konusu gündeme gelmiştir. Özellikle Arap İsyanları’nın başlangıç aşamasında yıllar süren diktatörlük rejimlerinin başındaki liderlerin devrilmesinde toplumsal hareketlerin ve bu mobilizasyonda da sosyal medyanın önemli bir rolü olmuştur. Ancak toplumsal hareketliliğin ortaya çıkması ve yayılmasında var olan bu etki, sürecin devamında aynı derecede belirleyici olmamıştır. Bu çalışmada ilk olarak demokrasi ve sivil toplum kavramlarına açıklık getirdikten sonra demokratikleşme sürecinde sivil toplumun önemi üzerinde duracağız. Daha sonra sosyal medyanın sivil toplumun yerini alıp alamayacağı tartışmasına değineceğiz. Sosyal medyanın kitle hareketleri üzerindeki etkisini Arap İsyanları örnekleri üzerinde inceleyeceğiz. Özellikle Doğu Avrupa’daki başarılı olmuş demokratikleşme süreçleri ile Arap İsyanları örneklerini karşılaştırarak sivil toplum ve diğer faktörlerin bu süreçlerde nasıl rol oynadığını açıklayacağız. Ortaya çıkan sonuçlar ve yapılan analizler Ortadoğu’da demokratikleşmenin, barış ve istikrarın tesisi için gerekli şartların neler olduğunu anlamamız konusunda bize yardımcı olacaktır.   

A special importance is attributed to the existence of an effective civil society in the literature on democratization. In order to fully explain the relationship between democracy and civil society, it is necessary to define these two concepts correctly and to determine their scope and boundaries. It has also been argued that mass media, which have become widespread in recent years, and social media have similar effects in terms of mobilizing social groups. In that sense, the issue of whether social media can make an impact similar to the effect of civil society on democratization has come to the forefront. Social movements and the social media in this mobilization have played an important role in the overthrow of the leaders of the long term dictatorship regimes, especially at the beginning of the Arab Uprisings. However, this effect, which existed in the emergence and spread of social mobility, has not been so decisive in the rest of the process. In this study, we will focus on the importance of civil society in the democratization process after clarifying the concepts of democracy and civil society. We will then refer to the debate over whether social media can take the place of civil society. We will examine the influence of social media on mass movements with the help of the cases of the Arab Uprisings. We will explain how civil society and other factors play a role in these processes by comparing the cases of the Arab Uprisings especially with  successful democratization processes in the Eastern Europe. The results and analyzes will help us understand the necessary conditions for the establishment of peace and stability, as well as democratization in the Middle East.