MİMARLIK BÖLÜMÜNÜN SINIF ERGONOMİSİ KOŞULLARININ ÖĞRENCİ ALGILARI YOLUYLA DEĞERLENDİRİLMESİ: ÜÇ ÜNİVERSİTE ÖRNEĞİ

MUTLU N. G., Özüağ D., Demirtaş N., Gençel C., SÖNMEZ G.

Ergonomi (Online), cilt.8, sa.2, ss.119-133, 2025 (TRDizin)

  • Yayın Türü: Makale / Tam Makale
  • Cilt numarası: 8 Sayı: 2
  • Basım Tarihi: 2025
  • Doi Numarası: 10.33439/ergonomi.1729208
  • Dergi Adı: Ergonomi (Online)
  • Derginin Tarandığı İndeksler: TR DİZİN (ULAKBİM)
  • Sayfa Sayıları: ss.119-133
  • Yıldız Teknik Üniversitesi Adresli: Evet

Özet

Ergonomi, öncelikli olarak insanın yaşam kalitesini artırmayı amaçlayan çalışma, eğitim-öğretim ve yaşam alanlarında fayda sağlanan bir bilim dalıdır. Eğitim-öğretim faaliyetlerinde ergonominin temel işlevi; öğretici, öğrenci ve öğrenme ortamından yüksek düzeyde verim elde edilmesini sağlamaktır. Ancak çoğu zaman ergonomik tehlikelerin farkında olunmadan çalışmalar sürdürülmektedir. Bu tür tehlikelere maruz kalınması, kas-iskelet sistemi hastalıklarına yol açabilmektedir. Ergonomik tehlikeler hakkında farkındalık kazanmak, bu tehlikeleri tanımlamak ve etkilerini azaltmak, iyileştirme maliyetleriyle karşılaştırıldığında son derece düşük bir maliyetle gerçekleştirilebilmektedir. Bu çalışmada, Mimarlık Bölümü öğrencilerinin sınıf ergonomisine yönelik farkındalık düzeylerinin değerlendirilmesine ve gelişime açık yönlerin belirlenmesine odaklanılmıştır. Çalışma kapsamında üç üniversiteden gönüllü 254 öğrenciden anket metodu ile veriler toplanmıştır. Elde edilen veriler tanımlayıcı istatistiksel analiz, t-testi ve Varyans Analizi (ANOVA) ile değerlendirilmiştir. Öğrenciler, sınıf ergonomisi kapsamında sınıf koşulları ve sınıfta kullanılan fiziksel materyaller konusunda genel olumlu görüş bildirse de gürültü, koku gibi çevresel kaynaklı unsurlara ve özellikle öğrenci koltuklarına yönelik iyileştirmelerin yapılmasına ihtiyaç olduğu belirlenmiştir. Bununla birlikte, öğrenciler arasında yaygın bir şekilde ders sonrası sırt, bel, boyun, baş ağrısı başta olmak üzere çeşitlik sağlık etkilerini yaşamaktadır. Sağlık etkilerinin en yüksek düzeyde, sınıf koşullarının en düşük düzeyde, sınıfta kullanılan fiziksel materyallerin en yüksek düzeyde olduğu üniversite Bingöl Üniversitesi olmuştur. Çalışmada sunulan bulguların mimarlık bölümü öğrencilerinin sınıf ergonomisinin iyileştirilmesine katkı sağlayacağı düşünülmektedir.
In educational environments, ergonomics primarily aims to improve the productivity of teachers, students, and the overall learning space. Nonetheless, many activities are carried out without sufficient awareness of ergonomic dangers. Such exposure can lead to musculoskeletal disorders. It is crucial to increase awareness of these ergonomic risks to identify and reduce their effects. This research examines the level of awareness among Architecture students about classroom ergonomics and pinpoints areas needing enhancement. Data for the study were collected via a questionnaire from 254 volunteer students at three different universities. The collected data were analyzed using descriptive statistics, the Mann-Whitney U test, and the Kruskal-Wallis H test. While students generally had favorable views on classroom conditions and the physical materials used in classroom ergonomics, it was found that improvements are necessary, especially regarding environmental aspects like room temperature and the design of student chairs. However, many students frequently report various health problems after classes, mainly involving pain in the back, lower back, neck, and head. Bingöl University reported the highest incidence of health-related issues, the worst classroom conditions, and the most extensive use of physical materials in the classroom. The results of this study are anticipated to aid in enhancing classroom ergonomics for architecture students.