Journal of Medeniyet Art, cilt.11, sa.2, ss.367-387, 2025 (Hakemli Dergi)
Bu çalışma, EEG tabanlı Beyin-Bilgisayar Arayüzlerinin (BBA) sanatsal deneyim tasarımındaki rolünü kavramsal, metodolojik ve deneyimsel boyutlarda ele almaktadır. Temel amaç, BBA teknolojilerinin sanat yaratımı ve algısı üzerindeki dönüştürücü etkisini açıklamak, mevcut araştırmalardaki teknik ve metodolojik sınırlamaları belirlemek ve gelecekteki araştırmalar için bütüncül bir kavramsal perspektif önerisi sunmaktır. Nöroteknoloji, sanat ve kullanıcı deneyiminin kesişimindeki literatür, eleştirel bir bakış açısıyla incelenmiş; mevcut uygulamalar nitel olarak değerlendirilmiştir. Bulgular, EEG tabanlı sistemlerin sanatçıların ve sanatı alımlayıcıların bilişsel durumlarını estetik bir arayüze dönüştürdüğünü göstermektedir. EEG'nin düşük uzamsal çözünürlüğü ve yüksek zamansal çözünürlüğü, taşınabilirliğiyle birlikte sanatsal ortamlarda gerçek zamanlı etkileşime olanak tanırken, EEG'nin düşük uzamsal çözünürlüğü ve sinyal gürültüsü doğruluğu ve yeniden üretilebilirliği zorlaştırmaktadır. Çalışma, BBA’yı yalnızca teknik bir araç olarak değil, aynı zamanda insanın bilişsel çalışmasını okunabilir kılan estetik bir arayüz olarak konumlandırmaktadır. Dolayısıyla, BBA tarafından kolaylaştırılan sanatsal uygulama, sanatçı ve alımlayıcı arasındaki ortak yaratıma dayalı dinamik, etkileşimli ve kişiselleştirilmiş deneyimler yaratır ve sanatın özünde öznel olan doğasına nörofizyolojik derinlik katmaktadır.
This study explores the role of EEG-based Brain-Computer Interfaces (BCIs) in artistic experience design across conceptual, methodological, and experiential dimensions. The main aim is to explain the transformative impact of BCI technologies on art creation and perception, identify technical and methodological limitations in current research, and propose a holistic conceptual perspective for future research. The literature at the intersection of neurotechnology, art, and user experience has been critically reviewed, and existing applications have been qualitatively evaluated. Findings suggest that EEG-based systems translate cognitive states of artists and perceivers into an aesthetic interface. EEG's low spatial resolution and high temporal resolution coupled with its portability allow for real-time interaction in artistic environments, while EEG's low spatial resolution and signal noise render accuracy and reproducibility difficult. The study positions BCI not merely as a technical device but as an aesthetic interface that makes human cognitive work legible. Accordingly, artistic practice facilitated by BCI creates dynamic, interactive, and customized experiences based on co-creation between the artist and viewer, infusing neurophysiological depth into art's inherently subjective nature.