Türkiye’de ilkokula geçişle ilgili çalışmaların analizi: bir meta-sentez çalışması


BAYRAK H. U., Baştuğ M.

Eğitim ve Bilim, cilt.50, sa.224, ss.101-129, 2025 (SSCI, Scopus, TRDizin) identifier identifier

  • Yayın Türü: Makale / Tam Makale
  • Cilt numarası: 50 Sayı: 224
  • Basım Tarihi: 2025
  • Doi Numarası: 10.15390/es.2025.2572
  • Dergi Adı: Eğitim ve Bilim
  • Derginin Tarandığı İndeksler: Social Sciences Citation Index (SSCI), Scopus, TR DİZİN (ULAKBİM)
  • Sayfa Sayıları: ss.101-129
  • Yıldız Teknik Üniversitesi Adresli: Evet

Özet

Bu araştırmada, Türkiye’de ilkokula geçiş konusunda yapılan araştırmaların meta-sentez yöntemiyle değerlendirilmesi amaçlanmıştır. İlkokula geçiş sürecine ilişkin toplam 47 çalışma, sürecin kapsamlı bir şekilde anlaşılmasını sağlamak amacıyla analiz edilmiştir. İlkokula geçişte okula başlama yaşının önemi, okul öncesi eğitimin bu sürece etkisi, geçişte karşılaşılan sorunlar ve çocukların ilkokula hazırlanmasındaki yetersizlikler, bu çalışmada ana temalar olarak ortaya çıkmıştır. Çalışmadan elde edilen bulgular, çocukların ilkokula başlama yaşının akademik başarılarını ve sosyal uyumlarını önemli ölçüde etkilediğini ortaya koymuştur. Okul öncesi eğitim, ilkokula daha sorunsuz bir geçiş için çok önemli bir rol üstlenmektedir. Bununla birlikte, yapılandırılmış hazırlık programlarının eksikliği, yetersiz ebeveyn rehberliği ve değişen öğretmen beklentileri de dahil olmak üzere çeşitli zorluklar tespit edilmiştir. Yapılan bu meta-sentez, ilkokula geçişin gelişimsel, eğitimsel ve çevresel faktörlerden etkilenen çok yönlü bir süreç olduğunu vurgulamaktadır. Çocukların eğitim yolculuklarına sağlam bir temel oluşturabilmeleri ve gelecekteki başarıları için, ilkokula geçişle ilgili yaşanan zorlukların hedefe yönelik müdahaleler, politika düzenlemeleri ve paydaş iş birliği yoluyla ele alınması gerekmektedir.
The importance of the school starting age during the transition to primary education, the effect of preschool education on this process, the problems encountered during the transition, and the shortcomings in preparing children for primary school emerged as key themes in this study. The study aimed to evaluate research conducted on the transition to primary school in Türkiye using a meta-synthesis method. A total of 47 studies on the transition to primary school were analysed to offer a comprehensive understanding of the process. The findings revealed that children’s primary school starting age significantly impacts their academic success and social adaptation. Preschool education plays a crucial role in ensuring a smoother transition. However, several challenges were identified, including the lack of structured preparation programs, inadequate parental guidance, and varying teacher expectations. Overall, this meta-synthesis highlights that the transition to primary school is a multifaceted process influenced by developmental, educational, and environmental factors. Addressing these challenges through targeted interventions, policy adjustments, and stakeholder collaboration is essential to ensure that children begin their educational journey with a solid foundation for future success.